Albumrecensie: ‘Joachim Kühn & Young Lions’ – Joachim Kühn & Young Lions

Joachim Kühn levert met Young Lions een album af dat met zijn intergenerationele energie verwant is aan 3Gen3 van zijn tijdgenoot Pierre Courbois. Kühn en Courbois werkten in de jaren 60 en 70 intensief samen, onder andere in Association P.C.. Beide musici gelden als pioniers van de Europese free jazz, en in dit nieuwe project van Kühn klinkt die geest van vrijheid door, zij het gefilterd door Kühns lange levenservaring.

De titel Young Lions lijkt een knipoog naar Lee Morgans album uit 1961 en verwijst hier naar de vier jonge musici die Kühn om zich heen verzamelde. Het zijn geen beginners, maar jonge coryfeeën die elk afzonderlijk al prijzen wonnen. Net als voor Kühn is een stevige klassieke basis voor hen het fundament voor de vrije improvisatie.

Kühn schreef de zeven stukken nog voordat hij wist wie ze zou uitvoeren. De ongebruikelijke combinatie van trompet en marimba had hij al in zijn hoofd tijdens het componeren. Met zijn protegé Andrés Coll in gedachten werd het album een verkenning van twee harmonische instrumenten die een gelijkwaardige rol spelen zonder elkaar te overlappen. De marimba biedt warmte, kleur en ritmische helderheid, terwijl de trompet de melodische lijnen draagt. Samen vormen ze een transparante maar verrassend krachtige frontline die perfect past bij het streven naar ruimte en vrijheid.

Trompettist Jakob Bänsch is de jongste van het gezelschap. Hij wordt vaak vergeleken met een jonge Marsalis, maar op dit album hoor je vooral echo’s van Morgan en Miles. Morgan in de trefzekere attack, Miles in de toon en de lyrische, dramatisch opgebouwde solo’s. Andrés Coll, van Ibiza, brengt met zijn marimba een unieke combinatie van warmte, diepte en groove – sterk gekleurd door zijn mediterrane achtergrond. De keuze voor Nils Kugelmann op contrabas kwam via label ACT, die Kugelmanns debuutalbum heeft uitgegeven. Hij is het lyrische fundament van de groep. Uit zijn samenwerking met drummer Sebastian Wolfgruber kwam de logische keuze voor de andere helft van deze tweetaktmotor.

Kühn combineert klassieke invloeden met lyrische composities en lichte arrangementen, waarna ruimte voor improvisatie kleurbepalend is voor het resultaat. Dat bestrijkt een breed spectrum aan stijlen, van New Orleans‑echo’s tot jazzrock, fusion en avant‑garde. Ergens spreekt iemand over avant-groove.

Opener Slick Stuff komt met speelse melodieën en trompet fel uit de startblokken, gevolgd door marimba en Kühn die op zijn Steinway messcherp speelt. Het tweede stuk dendert als een hogesnelheidstrein uit het station, met de trompet als locomotief. De bas lijkt zich te willen kleuren naar de marimba met houtachtige korte tikken als mechanische motor voor de achtbaantrack gevormd door piano en drums.
In Every Day speelt Coll op vibrafoon een mijmerende ballade waarin Kühn zoekend eenzaam uit het raam starend uit het thema tevoorschijn komt. Akkoorden worden aangeraakt en losgelaten, hart en ziel voorzichtig blootgegeven. Elliott Carter heeft als feature een schitterende bassolo en de lieflijk uitgebouwde marimba als slagroom op de taart. Renata’s Sleep heeft een speelse Gershwin‑achtige toon. In afsluiter Attakee ravotten piano en trompet als twee kwajongens, waarna bas en drums het album naar een energieke climax brengen.

Kühn geeft zijn motivatie: ‘Ik wil met nog meer vrijheid spelen… zoals de grote muzikanten aan het einde van hun leven.’ Missie volbracht.