Trompettist Teus Nobel laat op Child's Play de controle en technische perfectie los voor een persoonlijk album vol avontuur en rauwe emotie.
Tekst: Annie van der Velde | Foto’s: Filip Meutermans
Via zijn Chet Baker-tribute After Hours bereikte trompettist Teus Nobel een publiek dat niet per se vertrouwd was met jazz. Met zijn trio speelde hij zo’n zeventig concerten door het land, vaak voor uitverkochte zalen. Terwijl die tournee succesvol voortduurde, speelde zich achter de schermen een ingrijpend drama af. Bij zijn vrouw Marleen werd kanker geconstateerd. Terwijl het gezin met twee jonge kinderen leefde tussen hoop en vrees, ontstond langzaam de muziek voor Child’s Play.
Het nieuwe album is geïnspireerd op het spel van zijn zoons, maar draagt tegelijkertijd de emoties van een uitzonderlijk zware periode in zich. Bij het project verschijnt ook een documentaire Human First, die het gezin Nobel volgt tijdens de ziekte van Marleen en het ontstaan van de muziek. Met Child’s Play laat Nobel bovendien nadrukkelijk een andere kant van zichzelf horen. De gepolijste schoonheid van After Hours maakt plaats voor avontuur, chaos, vrije improvisatie en rauwe emotie.
Begin 2023 bracht je met de Liberty Group het album ‘Human First’ uit. Was je toen al op zoek naar een andere muzikale richting?
‘Achteraf gezien is daar inderdaad het zaadje voor Child’s Play geplant. Met de Liberty Group waren bepaalde patronen behoorlijk ingesleten. De bezetting met piano bepaalde veel harmonisch, waardoor er voor mij als trompettist minder ruimte overbleef om onverwachte dingen te doen. Ik wilde een andere klank en vooral meer vrijheid.’
‘Een gitarist kan gemakkelijker schakelen tussen een melodische en begeleidende rol. Toen Teis Semey bij het tweede deel van die plaat kwam spelen, gebeurde er iets. Hij is een flamboyante persoonlijkheid die rauw en heel vrij speelt. Hij leest een compositie en denkt soms: leuk, maar ik ga iets anders doen. Vervolgens heeft hij binnen een seconde een alternatief bedacht. Dat triggert mij enorm. Ik voelde steeds sterker dat ik uit mijn eerdere manier van werken wilde losbreken.’
Toch verscheen eerst ‘After Hours’, je succesvolle eerbetoon aan Chet Baker. Hoe neem je het publiek dat je daarmee hebt bereikt mee naar ‘Child’s Play’?
‘Leidend is voor mij dat ik dit project heel graag wilde doen. Voor liefhebbers van After Hours kan Child’s Play een behoorlijke stap zijn, hoewel het lyrische er nog steeds in zit. Tijdens die tournee merkte ik dat het publiek het prettig vond als ik context geef bij de muziek. Daarmee probeer ik mensen te helpen hun analytische vermogen even los te laten en gewoon te voelen. Als ik vertel dat een nummer gaat over de impact van slecht nieuws en dat je wereld plotseling op zijn kop staat, geef ik de luisteraar een kader.’
‘“Ik begrijp het niet, en ik word er zenuwachtig van”, is een van de meest gehoorde bezwaren tegen jazz. Met wat achtergrondinformatie wordt het gemakkelijker om naar te luisteren.’
Je speelt op het album met Teis Semey, bassist Jasper Høiby en drummer Niek de Bruijn. Wat is jouw rol binnen deze band?
‘Mijn eerste reflex is vaak om alles onder controle te willen houden. Ik vroeg Niek om voor het fundament te zorgen en ons bij de les te houden, omdat Teis, Jasper en ik alle kanten kunnen opgaan. Maar het grappige was dat Niek ook ineens ontzettend vrij bleek te kunnen spelen. Hij kan de boel bij elkaar houden en tegelijkertijd volledig losgaan.’
Wanneer merkte je dat het vasthouden aan controle de muziek juist in de weg kon zitten?
‘Het werd heel duidelijk op de tweede dag in de studio. We speelden het titelnummer en ik had dat stuk eigenlijk te ver gearrangeerd. Terwijl ik juist drie muzikanten had uitgenodigd die uitstekend vrij kunnen spelen. Na zes of zeven takes zag ik iedereen steeds moeilijker naar de bladmuziek kijken. De energie in de studio begon dicht te slaan. Toen heb ik gezegd: “Weten jullie inmiddels welke motieven ik een beetje in mijn hoofd heb? Gooi die bladmuziek dan maar weg. Laten we gewoon spelen.” Wat er daarna gebeurde, was geweldig. We verkenden spontaan de mogelijkheden en soms was er totaal geen verband meer met het oorspronkelijke stuk. Toen zette Teis ineens een motief in waarop iedereen reageerde en zo ontstond uiteindelijk ook het slot. Voor mij was het duidelijk: dit ís Child’s Play, dit moet de kern van de plaat worden.’
‘Van die improvisatiesessie zonder traditionele structuur heb ik uiteindelijk een groot deel op de plaat gezet. Ik wilde juist dat magische moment delen.’
Een risicovolle benadering als je bedenkt dat jij veel geld en tijd in zo’n productie hebt gestoken.
‘Absoluut. Je stopt ongeveer vijftienduizend euro van je eigen geld in zo’n plaat en je hebt maar drie dagen om iets op te nemen. Dan ontstaat al snel het gevoel dat er aan het einde een keurig product moet liggen. Vooral daarom ben ik trots dat ik op dat moment heb durven loslaten. We stonden onder tijdsdruk en ik had kunnen zeggen: jongens, we moeten verder. Maar ik dacht instinctief: laten we gewoon spelen. Iedereen werd weer enthousiast en we hadden het gevoel dat we dit de hele dag konden doen. Die directe ervaring wilde ik op de plaat krijgen.’
Je wilde met dit album oude patronen doorbreken en ruimte maken voor een nieuwe manier van componeren.
‘Ik had nadrukkelijk de ambitie om minder op papier te zetten. Vanuit mijn klassieke opleiding wil je alles duidelijk opschrijven om het makkelijker te maken, maar in feite beperk je de anderen. Hoe meer je voorschrijft, hoe minder ruimte er overblijft voor de inbreng van je medemusici. Want waarom heb ik Jasper, Teis en Niek gevraagd? Niet omdat ze goede partijlezers zijn of omdat ze getrouw uitvoeren wat ik heb geschreven. Ik heb hen gevraagd omdat ze zelf op zoek gaan.’
‘Teis is bij uitstek zo’n muzikant die voortdurend nieuwe dingen probeert op zijn gitaar. Als hij voelt dat iets niet werkt, springt hij op iets anders. Hij is een zoekende geest. En als je als zoekende geest alleen maar zou vinden, zou het niet spannend zijn.’
De muziek voor het album ontstond in een periode waarin jouw vrouw ernstig ziek was. In hoeverre kon je dat gegeven in muziek omzetten?
‘Tijdens de zwaarste periode eigenlijk nauwelijks. Toen Marleen chemotherapie kreeg en heel ziek was, ging ik volledig in een pragmatische modus. Er was geen ruimte voor creativiteit. Pas daarna moest het op een gegeven moment een geluid krijgen. Afwisselend ontstond dat bewust, maar dingen vielen ook spontaan op hun plaats.’
‘Het eerste nummer van de plaat, This Is What It Is, begint bijvoorbeeld met een soort ijselijke kreet van mijn trompet. Dat is voor mij de realisatie: dit is nu de nieuwe werkelijkheid. Daarna wordt de muziek heel desolaat. We hebben er ook geluiden van onze zoons doorheen gemixt, terwijl zij gewoon lekker spelen en lachen. Maar door de manier waarop die klanken in de muziek terechtkomen, krijgen ze iets onheilspellends. Je hoort tegelijkertijd paniek en het leven. Daarom heet het nummer ook This Is What It Is. Dit is precies wat het is.’
‘Divine By Design’ is een sterk persoonlijk nummer geworden.
‘Die titel verwijst naar onze kinderen. Zij zijn uit onze liefde ontstaan en komen ter wereld met een eigen karakter. Het was oorspronkelijk vooral een repeterend slaapliedje met een mooie melodie. Op een bepaald moment werd het bijna een requiem vanwege de donkere associatie die ik erbij kreeg door Marleens ziekte. Gelukkig kon het nummer uiteindelijk weer gewoon een slaapliedje zijn.’
De emotie spat op sommige momenten van jouw spel af.
‘Ja dat klopt. Bij het titelnummer speel ik soms zo hard en hoog dat de pure trompettechniek me eigenlijk een beetje in de steek laat. Maar de emotie moest eruit. Dit moest rauw en ongepolijst zijn. Ritmisch lijken we soms volledig langs elkaar heen te spelen. Maar als je de chaos van spelende kinderen in een huiskamer voorstelt, waar iets vijf minuten lang het belangrijkste ter wereld is en vervolgens weer wordt ingeruild voor iets anders, krijgt die muziek betekenis.’
‘Misschien zullen sommige mensen die After Hours prachtig vonden minder goed aan deze plaat kunnen wennen. Maar als ik de muziek gepolijster had gemaakt om het voor iedereen toegankelijker te maken, was het niet de plaat geworden die ik wilde maken. Uiteindelijk is dat voor mij het belangrijkste: dit is wat ik op dit moment wilde vertellen.’
Child’s Play – Teus Nobel (Teus Nobel Music) uit op 4 september 2026
Concerten Teus Nobel Child’s Play:
9 september 2026 – Lindenberg, Nijmegen
10 september 2026 – Bimhuis, Amsterdam
12 september 2026 – LantarenVenster, Rotterdam
18 september 2026 – Paradox, Tilburg
19 september 2026 – Singer, Rijkevorsel (B)
20 september 2026 – Rue de la Gare, Emmen
Voor meer speeldata ga naar teusnobel-music.nl
