Met het album DNA bevestigt de Londense jazzpianist en componist Terence Collie zijn positie als veelzijdige en avontuurlijke stem binnen de hedendaagse Britse jazz. Na het veelgeprezen soloalbum Reminiscent (2023) en het kwartetproject 384,400, later dat jaar, kiest Collie in zijn nieuwste werk voor een bredere, ensemblegerichte benadering. Hierin komen compositie, ritmische gelaagdheid en culturele herkomst samen in een rijk gelaagd muzikaal narratief. De muziek beweegt zich in een symbolische reis tussen het Verenigd Koninkrijk en de Indische Oceaan. Collie kiest bewust voor een heldere, bijna architectonische benadering van compositie. In plaats van overdadige harmonische complexiteit ligt de nadruk op groove, richting en collectieve dynamiek. De muziek blijft daardoor toegankelijk in klank, maar is ritmisch en structureel gelaagd. Een opvallend kenmerk van het album is het gebruik van samengestelde maatsoorten en invloeden uit de Afrikaanse diaspora.

Dat kan alleen maar accelereren nu Charlie Musselwhite zich bij hen aangesloten heeft. Stubbs was ruim een decennium de leadgitarist in zijn band, vandaar de connectie. De 81-jarige mondharmonica-aas laat op Blues Now horen dat hij nog steeds een kracht is om rekening mee te houden. Bovendien hebben zijn vocalen in al die jaren nog niks aan zeggingskracht ingeboet. Het gezelschap zet de tanden stevig in nummers van Muddy Waters, Buddy Guy en Jimmy Reed. Niet toevallig artiesten met wie Musselwhite ooit samenspeelde. Het lijkt alsof de jongere leden van GA-20 de veteraan nieuw leven inblazen. De band speelt bij vlagen met zo’n energie en urgentie dat het lijkt alsof The Red Devils met Lester Butler uit hun as zijn herrezen. 

Met het soulvolle ‘Staxy’ blazersintro van de opener Still Smelli’ Smoke en de machtige stem van Willy Jordan happen we meteen naar frisse lucht. De bio verduidelijkt wat ons is ontgaan: de twaalfkoppige band toert 19 jaar door de States en Europa, heeft 7 albums uit en is talloze keren genomineerd voor een Blues Music Award. Ook in de gedragen ballad Too Late klinkt het Staxgeluid. Het doet denken aan Otis Reddings’ Dreams To Remember. Het sobere gitaarintro van Anthony Paule, Jordans zang, het invallende achtergrondkoortje en de aanzwellende Hammond. Kippenvel!

Holler Serenade is in één dag opgenomen, zonder uitgewerkte arrangementen of vooraf vastgelegde structuren die verder gaan dan wat akkoorden en een melodie. Het resultaat is dat de luisteraar 4 musici hoort die elkaar als het ware ontmoeten in het muzikale moment, luisterend, en reagerend op elkaar, totdat er iets ontstaat dat groter is dan de som der delen. Bassist Steve LaSpina werkte onder andere met Stan Getz, Chet Baker en gitarist Jim Hall. Zijn melodische, bijna zingende benadering vormt een warme, natuurlijke tegenstem voor Rose’ melodieën. Pianist Taylor Pierson is de harmonische kern van het kwartet, met een flexibele en ondersteunende groove voor de improvisatie en het gitaarspel van Rose. Drummer Jeff Sipe zorgt voor de avontuurlijke energie die het album in beweging houdt. De open improvisatie geeft de muziek een randje waardoor het geheel de loungesfeer ontstijgt.

Goodrick is een uiterst verfijnde gitarist die zijn melodielijnen en akkoorden met zorg kiest. Rondom zijn elegante spel kan Hersch vrijelijk improviseren op de manier die we van hem gewend zijn: onverwachte loopjes, inventieve akkoordenschema’s, soepele vertragingen en versnellingen. De combinatie tussen het precieuze spel van Goodrick en de onvoorspelbare patronen die Hersch daaromheen weeft, maakt dat de meeste nummers een mooi-introverte uitstraling kennen, waarin de basismelodie wordt opgetild naar meer dan alleen een melodie.

Drie muzikanten, relatief jong, maar nu al niet meer weg te denken uit de Nederlandse jazzscene, vergezelden Barrett op zijn tocht: saxofonist Mo van der Does, gitarist Gijs Idema en Neêrlands meest inventieve drummer van dit moment, Wouter Kühne. Al meteen in het openingsnummer, Plato’s Invitation, geven de mannen hun visitekaartje af: onverwachte breaks, roffels en tikjes op de drums; eerst mooi sferische melodische lijnen waarin de chemie tussen Van der Does en Idema hoorbaar wordt, dan een plotse tempoversnelling, en dat alles strak gecontroleerd door de partijen van Barrett, die zich op zijn bas de betrouwbare bestuurder van de bus betoont.

Denkt u anno 2026 nog steeds dat er uit het hoge Noorden van Europa alleen maar duistere, mistroostige muziek van sombermannen met een latente doodswens komt? Dan raad ik u aan te luisteren naar Entropies van het Espen Berg Trio: niks duisters of mistroostigs, het is juist speelsheid en vitaliteit wat de klok slaat.

De van oorsprong Malinese zangeres, songwriter en gitariste Fatoumata Diawara is, sinds zij 20 jaar geleden het heft in handen nam en met eigen repertoire en een eigen band op tour ging, uitgegroeid tot een wereldster. De manier waarop Diawara haar Malinese wortels muzikaal weet te vermengen met West-Afrikaanse highlife, funk en pop heeft er voor gezorgd dat ze op podia overal ter wereld te zien is. Recentelijk nog op North Sea Jazz en later dit jaar op het prestigeuze London Jazz Festival. Bovendien werkt ze op gezette tijden samen met alleseter Damon Albarn, en verscheen ze in de show van Jools Holland.

Two Minds is het nieuwe album van Shadowlands, een ongebruikelijk trio bestaande uit Lauren Kinsella (stem), Robin Fincker (saxofoon en klarinet) en Kit Downes (piano of orgel). Het album beweegt zich tussen folk en vrije jazz en ontvouwt zich als een collage van gedichten in het Iers, Engels en Frans, afgewisseld met vocale improvisatie, omlijst door instrumenten. Als archeologen maken ze van een Ierse melodie een jazzstandaard, en van een gedicht met muziek van Maurice Ravel een eigentijdse ballade. De aanpak is ambachtelijk en vrij, een traditie met daarna een tijdreis, zonder dogma of regels. De stukken lijken te ontstaan vanuit tekst en melodie, waardoor het album toegankelijk blijft ondanks de avant-gardemomenten. De krachtige en flexibele stem van Kinsella is tegelijkertijd zacht en subtiel. Ze is de vlam waaromheen piano en saxofoon als motten fladderen.

We Dream van Lakecia Benjamin, waarop ze traditionele jazz en hardbop gloedvol koppelt aan funk en hip hop, is vooral een groepsalbum geworden. Daarvoor heeft de 43-jarige altsaxofoniste haar vaste band uitgebreid met een aantal indrukwekkende gastartiesten. Zoals trompettist Terence Blanchard die meteen zijn opwachting maakt in de plechtstatige opener First Light – met spoken word van Lakecia zelf, wat ze later in het felle Ascension zal continueren.