Menu

Het beste van Archie Shepp

Saxofonist Archie Shepp (1938) is een legende geworden, met een reeks albums die binnen de jazz heel belangrijk bleken. Albums als Four For Trane (1964), Fire Music (1965) en Attica Blues (1972) vormen nog steeds een baken van inspiratie voor de ontwikkeling van jonge saxofonisten.

Door Coen de Jonge

Maar Shepp sprak ook tot de verbeelding van andere instrumentalisten. Zoals pianist Jasper van ‘t Hof, die begin jaren zeventig een soort sollicitatiegesprek voerde met Shepp, die toen in Amsterdam verbleef. De saxofonist zat daar in een soort kraakpand. Het resultaat was gunstig: de roodharige Twent Van ‘t Hof ging zes weken op tournee met Shepp. En nog wel in de tijd dat die op het podium intensief koketteerde, vuist omhoog, met zijn sympathie voor Black Power…

 

Lazy Afternoon (album: The World of Cecil Taylor, Candid 1960)

Een van de eerste keren dat Archie Shepp met een grootheid (hier avant-garde pianist Cecil Taylor) in de studio stond. Taylor – met wie hij ook speelde in de band bij het toneelstuk The Connection – werd een van zijn belangrijkste inspiratoren.

The House I Live In (Album: The House Live In, Steeplechase 1963)

Het titelstuk was een hit uit de jaren veertig van Frank Sinatra, die voor de bijbehorende film (een aanklacht tegen rassenhaat) een Oscar kreeg. Shepp speelde het live in Jazzhus Montmartre te Kopenhagen met onder meer de Zweedse legende Lars Gulling (hier op baritonsax).

Cousin Mary (Album: Four For Trane, Impulse 1964)

Een klassieker! Dit album vormde het debuut van Shepp voor het prestigieuze label Impulse, waarvoor ook zijn idool John Coltrane geruchtmakende platen had gemaakt. Hij speelde vier stukken van Trane, waarbij ook Cousin Mary.

Prelude To A Kiss (Album: Fire Music, Impulse 1965)

Een jaar later, weer een opvallend album (hoewel de recensies een stukje minder waren). Shepp speelde een assertieve versie van het revolutionaire stuk Malcolm, Malcolm, Semper Malcolm maar ook een lyrische vertolking van deze Ellington-classic.

Call Me by My Rightful Name (Album: New Thing At Newport, Impulse 1965)

Een plaat waarop de groepen van John Coltrane en Archie Shepp beiden een kant vulden. Een hele eer voor Shepp! Live opgenomen bij het Newport Jazz Festival van 1965. Shepp speelde met onder meer vibrafonist Bobby Hutcherson.

Mama Too Tight (Album: Mama Too Tight, Impulse 1966)

Een van de mooiste platen van Shepp uit zijn Impulse-catalogus. Met een grote groep vol belangrijke free jazzers: onder meer trombonist Roswell Rudd, bassist Charlie Haden, tubaspeler Howard Johnson. Avant garde maar toch ook gerieflijk toegankelijk.

Moose The Mooche (Album: Looking At Bird, Steeplechase 1980)

Een verrassing uit 1980. Archie Shepp begon zich al een poos wat af te wenden van de hard core free jazz, en bij deze gelegenheid (met bassist Niels-Henning Orsted Pedersen) gooide hij zich in een Deense studio zomaar op het repertoire van Charlie Parker; een dag eerder maakte hij een album dat was opgedragen aan Bessie Smith.

Contracts (Album: Mama Rose, met Jasper van ‘t Hof, Steeplechase 1982)

Een plaat die werd opgenomen op een jubileumavond (twintigjarig bestaan) in Jazzclub Villingen. Hans Dulfer schreef onlangs in JazzBulletin hoezeer hij ooit werd gegrepen door deze plaat. ‘Het lukt me nooit ook maar iets te spelen dat in de verte lijkt op deze historische uitvoering in Villingen’. 

Body and Soul (Album: Body and Soul, with Richard Davis, Enja 1991)

Een live-opname uit Club Cantare, Boston. Een duo, Shepp met bassist Richard Davis. En dan ook nog dit stuk, ‘the tenorman’s challenge’. Een van de meest majestueuze platen van de saxofonist, die hiermee demonstreerde alles te kunnen.

Attica Blues (Album: I Hear the Sound, Archieball Records 2013)

Een relatief recent album, opgenomen in Frankrijk voor zijn eigen label Archieball. Met dit woedende titelstuk keerde Shepp terug naar de compositie die hij in 1971 maakte naar aanleiding van de rebellie in de gevangenis in Attica. Er stierven 39 gevangenen. Hoe oud ook, Shepp blijft toch een activist.

Lees meer...

John Coltrane - The Atlantic Years – in Mono

John Coltrane ging toen hij bij het label Atlantic kwam natuurlijk niet plotseling heel anders spelen, net zo min als hij dat deed toen hij daar wegging om zijn geluk bij Impulse! te beproeven. Alles ging geleidelijk, hoewel hij rond 1960 wel heel snelle stappen maakte. Het is goed te volgen op deze verzameling uit de periode 1959-1961. Nieuwe gimmick: de nadruk wordt gelegd op de mono-kwaliteit van de opnamen. Dat houdt ook in dat er drie albums in deze set ontbreken, want die masters gingen verloren bij een inmiddels beruchte brand. Men had natuurlijk gewoon een bestaande mono-plaat kunnen gebruiken, maar zo kon men de oorspronkelijke kwaliteit handhaven. De cd-box bevat nu zes albums maar de toepasselijke vinyl-uitvoering heeft er nog een extra, in de vorm van een 7'' single met My Favorite Things. Prachtig om deze muziek weer eens langs te laten komen; Giant Steps, OléColtrane, Coltrane Plays The Blues – allemaal in de originele covers. Wat leuk is maar ook lastig, de hoesteksten zijn nu vrijwel onleesbaar. Gelukkig is er een boekje met een inzichtelijke tekst van Ashley Kahn. Van het album The Avant Garde zou je een mooie studie kunnen maken. Pas uitgebracht in 1966, toen de saxofonist allang bij Impulse! zat, maar wel met drie composities van Ornette Coleman. En Coltrane met een nieuw bovengebit...

Coen de Jonge

Lees meer...

Uitgelicht: Miles Davis

De Beste Tien van Miles Davis.... Dan komt men meestal al snel uit op eeuwige topstukken als Bye Bye Blackbird, Summertime, So What of Oleo. Maar er is ook een alternatieve Top Tien te bedenken, een reeks stukken uit albums waar veel meer discussie over ontstond. Platen die onaf leken, rafelig, onvolmaakt of te rebels. 'De schoonheid van het onvoltooide'. Derhalve: een Alternatieve Beste 10 van Miles Davis!

1. Someday My Prince Will Come (album: Someday My Prince Will Come, CBS)

Het was een rotstreek van Miles die verkeerd uitpakte. Tenorsaxofonist Hank Mobley voelde zich toch al niet zo op zijn gemak bij Miles, en toen stond John Coltrane in 1961 ook nog plotseling in de studio.

2. Shhh... (album: In a Silent Way, CBS)

Ze noemen het 'a proto-ambient masterpiece', dit album uit 1969. Het kwam uit voor Bitches Brew maar is volgens velen eigenlijk nog trendsettender. Sommigen vonden het een schandaal: electrische gitaren!

3. Miles Runs the Voodoo Down (album: Bitches Brew, CBS)

Voor veel hard core fans van Miles was het met dit album uit 1970 vol rockritmes en elektronica gedaan. Voor anderen begon de victorie toen juist.

4. I Fall in Love too Easily (album: Miles Davis at Fillmore, CBS)

Ben je net bezig met grensverleggende platen, speel je in een rocktempel een hit van Sinatra. Allicht, het gaat om timing en frasering, ook met Keith Jarrett en Chick Corea.

5. Sivad (album: Live Evil, CBS)

Opgenomen in 1970 in The Cellar Door, Washington, en later in de studio nog wat aangevuld. Met John McLaughlin en Keith Jarrett. De cover met een zwangere vrouw werd alleen al beroemd.

6. Dark Magus (album: Dark Magus, CBS)

Gek genoeg wilde CBS dit album eerst alleen in Japan uitbrengen. Het ging om opnamen uit 1974, die pas in 1977 op de plaat kwamen en uiteindelijk in 1997 in de VS werden uitgebracht. Miles in Carnegie Hall...

7. Star on Cicely (album: Star People, CBS)

Miles in 1983, met John Scofield, Marcus Miller en als arrangeur Gil Evans (die trouwens nergens werd genoemd). De blues herontdekt, in een elektronisch jasje.

8. Time after Time (album: You’re Under Arrest, CBS)

De laatste plaat (1985) van Miles op CBS. Een pophit van Cyndi Lauper, maar wat zou het. Er stond ook een hit van Michael Jackson (Human Nature) op de plaat, net zo makkelijk.

9. Tutu (album: Tutu, Warner Bros)

Een project uit 1986 van Miles met Marcus Miller, die de meeste stukken schreef en met Tommy LiPuma als producer fungeerde. Tutu leverde Miles een Grammy op, beste jazzsolo.

10. Mystery (album: Doo-Bop, Warner)

Voor veel verstokte oude Miles-fans was dit album uit 1992 een brug te ver. Gemaakt met een hip-hop producer en vol samples en andere effecten. De laatste keer in de studio... Matig ontvangen door critici maar wel weer een Grammy.

Lees meer...
Abonneren op deze RSS feed