Op de hoesfoto van Entangled zien we zangeres Monica Akihary en gitarist Niels Brouwer samen de zevensnarige klassieke gitaar bespelen. Ze staan zo dicht op elkaar dat het lijkt alsof ze één lichaam geworden zijn. Brouwer draagt een zonnebril, Akihary heeft haar ogen dicht. Toch hebben we een idee waar ze naar kijken, vermoedelijk is hun blik naar binnen gericht. Naar aanleiding van het verschijnen van Entangled sprak Jazzism-medewerker Mischa Andriessen met Boi Akih over het complexe proces dat samen improviseren is en over verweven zijn.

Sinds zijn debuut bij Blue Note ontwikkelde de Zuid-Afrikaanse pianist, componist en filosoof Makhathini zich tot een kunstenaar die jazz niet beschouwt als een verzameling stijlen of technieken, maar als een spirituele praktijk waarin muziek, geschiedenis, filosofie en ritueel onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn.

Tijdens ons video-interview komt echter eerst zijn grote inspirator Abdullah Ibrahim ter sprake. De legendarische Zuid-Afrikaanse pianist is namelijk enkele dagen voor het gesprek met Makhathini plaatsvindt, op 91-jarige leeftijd overleden.
‘Ik hoorde het nieuws via journalisten die een bericht op mijn telefoon hadden achtergelaten’, vertelt hij. ‘Plotseling werd ik gebeld door de radio, televisie en kranten. Ik kon er op dat moment eenvoudigweg nog niet over praten. Ik heb alle interviews twee dagen uitgesteld omdat ik eerst zelf moest bevatten wat er was gebeurd.’

Wie er nu met open oren naar luistert, hoort een tweevoudige boodschap. Het concert moest bewijzen dat Goodmans muziek (mede) thuishoorde in de concertzaal, maar tegelijkertijd moest het een eerbetoon vormen aan zijn zwarte voorgangers. En dat laatste blijkt te gelden voor bijna elk programmaonderdeel. Het begint al met het openingsstuk: niet Goodmans gebruikelijke tune Let’s Dance (ook minder toepasselijk in Carnegie Hall), maar Don’t Be That Way, oorspronkelijk geschreven voor de band van de zwarte drummer Chick Webb, het grote idool van Goodmans drummer Gene Krupa. Meteen daarna hommages aan twee andere zwarte big band-leiders: Sometimes I’m Happy (gearrangeerd door Fletcher Henderson, die veel scores aan Goodman leverde), en One O’Clock Jump (de hit van Count Basie, die in de coulissen meeluisterde).

Goodman vond het in 1938 al tijd om terug te blikken op twintig jaar jazzgeschiedenis, met vier korte impressies van onder anderen kornettist Bix Beiderbecke (I’m Coming Virginia) en natuurlijk Louis Armstrong (Shine, nagespeeld door Goodmans spektakeltrompettist Harry James). Duke Ellington mocht uiteraard ook niet ontbreken. Voor diens Blue Reverie had Goodman drie prominente Ellingtonians als gastsolist geëngageerd: Johnny Hodges, Harry Carney en Cootie Williams.

De combinatie van zwarte en witte musici op één podium ging nog verder in de ruim 16 minuten lange jam-sessie op het Fats Waller-thema Honeysuckle Rose. Count Basie zat nu achter de piano, samen met zijn bandleden Lester Young, Buck Clayton, gitarist Freddie Green en bassist Walter Page. Ook Johnny Hodges en Harry Carney deden weer mee, en van de Goodman-band stonden nu alleen nog Harry James, trombonist Vernon Brown, Gene Krupa en de leider zelf op het podium.

Lang voordat Braziliaanse muziek in Nederland een vanzelfsprekend onderdeel werd van de jazz- en wereldmuziekscene, stond Koning er al middenin. Rita Reys vertolkte de bossanova weliswaar eerder, maar deed dat in het Engels. Koning bracht het genre in zijn authentieke vorm, door in het Portugees te zingen.

In 1980 richtte ze samen met toetsenist Peter Schön de groep Batida op. De band maakte destijds furore met originele composities en de vermenging van jazzimprovisatie met de polyritmiek van de Braziliaanse genres. Dit vormde het DNA van Batida. De groep bracht drie albums uit, waaronder het geliefde Terra Do Sul (1987). Batida betekende voor Koning een doorbraak die haar verdere internationale carrière op een hoger plan bracht.

‘Als Louis Armstrong mijn vader is, dan is Miles mijn moeder.’ Het is een van de meest geciteerde uitspraken van trompettist en verhalenverteller Michael Varekamp. In het kader van de 100ste geboortedag van Miles Davis trekt hij de theaters en festivals langs met zijn programma Miles! 100 Years.

Daarnaast verschijnt een album met eigen werk geïnspireerd op Davis en de archetypen die hij belichaamde, want Miles verwees veelvuldig naar zichzelf als ‘Pimp’, ‘Lover’ en ‘Fighter’. Deze en andere personages vormen het uitgangspunt voor een doorgecomponeerde suite onder de titel Portraits Of Miles.